باعث مهار اثر استيلكولين در محلهاى پاراسمپاتيكى عصبى ميشود. با مهار تحريك واگ بر قلب باعث افزايش برونده قلبى و تعداد نبض ميشود، با مهار واگ باعث توقف ترشحات ميشود.
موارد مصرف
براديكاردي، مسموميت با حشرهكشهاى آنتيكولين استراز، بلوك رفلكسهاى واگى قلب، كاهش ترشحات قبل از عمل جراحي، جراحى روى مجارى صفراوي، اثر آنتياسپاسموديك در دستگاه ادرارى تناسلي.
ميزان مصرف
براديكاردي:
بالغين: وريدى 0/5 تا 1mg هر 5دقيقه داده ميشود، و حداكثر تا 2mg.
كودكان: وريدى 0/01mg/kg تا بين 0/3 تا 0/4mg/m2، كه ميتوان هر 6-4 ساعت اين دوز را تكرار كرد.
مسموميت با حشرهكش:
بالغين و بچهها: عضلاني/وريدى 2mg هر ساعت داده ميشود تا زمانى كه علايم موسكارينى ازبين بروند، ممكن است به دوز 6mg در ساعت نياز پيدا شود.
قبل از عمل: (كاهش ترشحات و بلوك رفلكس قلبى عصب واگ).
بالغين: زيرجلدي/ عضلاني/ وريدى 0/4 تا 0/5mg قبل از بيهوشى داده ميشود.
كودكان: زيرجلدى حداكثر تا 0/4mg، دقيقه قبل از عمل داده ميشود.
موارد منع مصرف:
حساسيت مفرط به آلكالوئيديهاى بلادونا، گلوكوم با زاويه بسته، انسداد گوارشي، مگاكولون سمي، مياستنى گراويس، تيروتوكسيكوز، كوليت اولسراتيو، هيپرتروفى پروستات، تاكيكاردى و تاكيديسريتمي، آسم.
توضيحات دارو
عوارض جانبي:
ادرارى تناسلي: احتباس، ديزوري، ناتوانى جنسي، تأخير در شروع ادرار كردن.
دستگاه عصبى مركزي: سردرد، سرگيجه، حركات غيرارادي، سردرگمي، جنون، اضطراب، كوما، گُرگرفتگي، خوابآلودگي، بيخوابي.
گوارشي: خشكى دهان، تهوع، استفراغ، درد شكمي، بياشتهائي، يبوست، ايلئوس پاراليتيک، نفخ.
قلبى عروقي: افت فشارخون، براديکاردى پارادوکس، آنژين، PVC، هيپرتانسيون، تاکيکاردي، ضربان نابهجاى بطني.
پوستي: راش، کهير، درماتيت تماسي، خشکى پوست، گر گرفتگي.
چشم، گوش، حلق و بيني: تراى ديد، ترس از نور، گلوکوم، درد چشم، گشادى مردمک، احتقان بيني.
ديگر موارد: توقف شيردهي، کاهش عرق کردن.
احتياطات:
در حاملگى (گروه C)، بيمارى کليوي، شيردهي، نارسائى احتقانى قلب، تاکيديسريتمي، زخم معده، رفلاکس ازوفاژيت و فتق هياتال، فلج اسپاستيک، هيپرتيروئيدي، COPD، بيمارى کبدي، بچههاى زير ۶ سال و در هيپرتانسيون با احتياط مصرف شود.
فارماکوکينتيک: جذب. سريع. اوج اثر: عضلانى ۳۰ دقيقه، وريدى ۴ـ۳ دقيقه، زيرجلدى ۲ـ۱ ساعت. مدت اثر: ميدرياز ۱۴ـ۷ روز، کاهش بزاق ۴ ساعت. متابوليسم: کبدي. دفع: کليوى (نيمه عمر ۳ـ۲ ساعت).
تداخلات داروئي: اثرات آنتيکولينرژيک اين دارو بهدنبال اثرات آنتيهيستامينها، کينيدين و TCA تشديد ميشود. کاهش حرکات رودهاى جذب گوارشى داروها را به تعويق مياندازد. مصرف همزمان قرصهاى کلريد پتاسيم و آتروپين باعث تشديد ضايعات مخاط گوارشى ميشود.
ملاحظات پرستاري:
پيگيرى آزمايشگاهي:
ـ نسبت I&O: از لحاظ احتباس ادرارى و دفع روزانه ادرارى بررسى انجام دهيد.
ـ ECG از لحاظ ضربانهاى نابهجاى بطني، PVC، تاکيکاردي.
ـ از لحاظ صداهاى رودهاي، و يبوست.
توصيهها:
ـ داروهاى وريدى رقيقنشده يا رقيق شده با ۱۰ml از آب مقطر و هر دقيقه ۶/۰ mg داده شود.
ـ پس از تجويز قطره چشمى براى اجتناب از آلودگى اتفاقى چشمهاى خودتان، دستها را بشوئيد.
ـ در صورت وجود يبوست از غذاى حجيم و آب فراوان بههمراه آن استفاده شود.
ـ به شستن مرتب دهان، استفاده از آدامس و آبنبات براى رفع خشکى دهان.
روش تهيه / تجويز:
ـ آبنبات بدون شکر، آدامس و شستن مرتب دهان براى رفع خشکى دهان استفاده کنيد.
ارزيابى باليني:
براديکاردى پارادوکسيکال، در ابتداى تزريق دوزهاى کمتر از ۵/۰ mg بهصورت وريدي، ايجاد ميشود و ۲ـ۱ دقيقه ادامه مييابد.
وضعيت تنفسي: تعداد، ريتم، تهوع، استفراغ، تارى ديد، افزايش ترشح اشک.
بررسى ممتد تعداد، ريتم، و ويژگى فشارخون.
هيپوتانسيون وضعيتي: بلافاصله پس از تزريق از راه رفتن خوددارى کنيد.
احتباس ادراري: مخصوصاً در سالمندان.
واکنشهاى آلرژيک: راش، کهير.
تب آتروپين: هيپرپيرکسى ناشى از مهار تعريق مخصوصاً در کودکان و سالمندان.
چشم: فشار داخل چشمى براى اجتناب از حملات گلوکوم.
آموزش به بيمار و خانواده:
ـ هرگونه تارى ديد، درد قفسه صدرى و واکنشهاى آلرژيک را گزارش کند.
درمان مصرف بيش از حد دارو:
دادن اکسيژن، تهويه مصنوعى ECGL، تجويز دوپامين براى کاهش خون در گردش، تجويز ديازپام يا تيوپنتال براى تشنج، و از جنبه درمانى ضد ديسريتمى نيز بايد بررسى لازم صورت گيرد.