گرانی خودرو توجیح پذیر نیست
ساعت24-افزایش قیمت محصولات تولیدی و هر نوع کالای مصرفی در بازار، متاثر از عوامل گوناگونی است و چنانچه آن عوامل ایجاد شوند، افزایش قیمت مصوب می تواند دست کم توجیه پذیر باشد، اما در حالتی که عمده آن عوامل محقق نشده اند، افزایش قیمت غیر قابل قبول است.
از این منظر، افزایش قیمت خودرو به وسیله و مداخله شورای رقابت محل نقد جدی است. نخست اینکه، بازار خودرو طی دو سال گذشته تاکنون، هرگز نتوانسته از رکود تعمیق شده خارج شود. مشکلات و معضلات بیشماری نیز دامنگیر صنعت خودروسازی کشور در سطح کلان و صنایع قطعه سازی و صنایع وابسته در سطح خرد اما گسترده، شده است؛ معضلات پیچیدهای که حتی تخصیص تسهیلات ۲۵ میلیونی خرید خودرو آنچنان که باید نتوانسته گره از مشکلات این صنعت بگشاید. اما در واقع، ریشه مشکلات بخش خودرو ایران چیست؟ صنعت خودروسازی ایران، به دلیل اینکه انحصاری است، طی سال های متمادی نیازی ندیده است تا تولیدات خود را به لحاظ تنوع و نیز سطح کیفی محصولات ارتقا دهد. این در حالی است که طی دو دهه گذشته، صنایع خودروسازی جهان هم به لحاظ تنوع و هم به لحاظ کیفیت محصولات، به طور چشمگیری توسعه یافته است. شورای رقابت تصور می کند با افزایش قیمت خودروها، مشکلات مالی این حوزه را مرتفع می کند، اما به توان مالی متقاضیان توجه نمی کند. عدم توانایی مالی متقاضیان یکی از عمده ترین دلایلی است که استقبال از خرید خودرو در کشور کاهش یافته است. در این میان، یک خریدار وقتی با خود محاسبه میکند با مبالغی بیش از ۲۰ میلیون تومان، خودرویی را می خرد که نه کیفیت و نه ماندگاری ندارد و بدتر آنکه به لحاظ امنیت جانی هم از استانداردهای بالایی برخوردار نیست، ترجیح می دهد چنین خریدی را انجام ندهد. استدلال شورای رقابت در افزایش قیمت خودرو هم اساسا غیر قابل قبول است. به گفته مسئولان این شورا، اطلاعات مربوط به هزینههای تولید اعلام شده از سوی بانک مرکزی، مرجع تعیین قیمت قرار گرفته است. حال سوال این است که در حالی که به گفته مسئولان همین بانک، نرخ تورم کاهش داشته است، چگونه می شود در حوزه خودروسازی تورم وجود داشته باشد؟ از سوی دیگر، باید پرسید، در حالی که افزایش کیفی یک محصول می تواند دلیلی بر افزایش قیمت آن باشد، چه تغییر کیفی یا تنوع محصولی در صنعت خودروسازی کشور رخ داده است تا مجوزی برای افزایش قیمت محصولات خودرویی باشد؟ مساله این است که در موضوع تعیین قیمت خودرو نمیشود یک بام و دو هوا برخورد کرد؛ یعنی در حالی که هیچ اتفاقی در تنوع و کیفیت محصولات خودرویی رخ نداده و از سوی دیگر نرخ تورم نیز رو به نزول گذاشته است، نمیتوان قیمت خودرو را افزایش داد. تنها حرکت به سوی بازار رقابتی بیشتر از مداخلات شورای رقابت می تواند در تعیین قیمت خودروهای تولیدی، متناسب با کیفیت، تنوع و امنیت آنها، موثر واقع شود.
* کارشناس خودرو و استاد دانشگاه
آرمان
