برجام نگذاشت اقتصاد سقوط کند
مخالفان تندرو در ایران و در امریكا در دو سر طیف قرار دارند و یك حرف میزنند: برجام به كشور آسیب زده و امضاكنندگان منافع ملی را نادیده گرفتهاند. این داوری از سوی دو طرف به این معناست كه ایران و امریكا هر دو زیان كردهاند كه به نظر میرسد غیرمنطقی باشد و یك طرف ارزیابی نادرست دارد. موافقان برجام در ایران و در سایر كشورها اما باورشان این است كه امضای این قرارداد و مصالحه بزرگ به منفعت ایران، امریكا و سایر كشورهای جهان بوده است.
برخی دیدگاهها وجود دارند كه میگویند برجام به نفع ایران و به زیان رقبای منطقهای ایران بوده است. نوشته حاضر قصد ندارد پیامدهای مثبت این رخداد را در سیاست خارجی، در اقتصاد، در سرمایهگذاری، در دگرگون شدن نگاه جهانی به ایران و... بررسی كند. نگارنده باور دارد كه میتوان از این زاویه به برجام نگاه كرد كه اگر به نقطه مطلوب نمیرسید، الان وضعیت ایران چه بود؟ بدیهی است كه داوری دقیق و منطبق با همه واقعیتها سخت و دشوار است اما بر پایه قیاس با آنچه در سالهای ۹۱ تا ۹۲ و پس از آن تا امروز رخ داده است میتوان به یك قضاوت قطعی رسید.
اگر برجام رخ نمیداد اقتصاد ایران با سقوط ترسآور رشد تولید ناخالص داخلی، رشد بیكاری، رشد درآمدهای ارزی و... مواجه میشد. اگر یادمان باشد كه كاهش قیمت نفت در دو سال اخیر و نصف شدن درآمدهای ارزی اكنون چه مقدار سختی بر ما تحمیل كرده است میتوان ابعاد تداوم شرایط تحریم را تا اندازه زیادی لمس كرد. رخداد تاریخی برجام و مصالحه بزرگ انجام شده، كابوس جنگ احتمالی، كابوس تنها ماندن در جهان و كابوس روزهای سختتر كسب وكار را از زندگی ایرانیان دور كرد. به نظر میرسد دولت و هواداران آن در رسانهها، در مجامع دانشگاهی و آكادمیك و در میان احزاب و گروههای سیاسی میتوانند از این دریچه نیز به پیامدهای برجام دقیق شده و افكار عمومی را در جریان قرار دهند.
