نان حلال کجاست ؟

ساعت 24 - شاید پدران ومادران امروز با ترس و بیم به فرزندان خود بگویند فرزندم دنبال نان حلال باشو آبرومندانه زندگی کن. جوانان امروز ایران نیز شاید در ژرفای وجود خود آرزوی بزرگشان همین است اما می توانند دهها نمونه از اینکه نان حلال در اوردن در این روزگار و در اقتصادی که از سر تا پایش به رانت و فساد آلوده شده کار دشواری است. جوانان ایرانی به چشم می بینند شکاف در آمدی روندی فزاینده دارد و میلیونهامیلیون جوان ایرانی با کمترین در امد زندگی می کنند و یک گروه از همسالان آنها با رانت پدر ودوستان در امدهای افسانه ای دارند.

html>

البته در خواست از فرزندان برای به دست آوردن درآمد خالی از فساد این یک خواست عمومی در جهان است که آدمی باید با یک شغل آبرومند و منطبق با تجربه و دانش و مهارتش به اندازه‌ای درآمد داشته باشد که بتواند نیازهای نخستین مثل نان، مسکن و پوشاک را در اندازه‌های قابل قبول و نزدیک به میانگین جامعه و جهان به دست اورند. در کشورهای دارای آداب دموکراسی و آزادی ، نهاد دولت و سایر نهادهای اداره‌کننده جامعه تلاش می کنند ازدرآمد مالیاتی یا درآمد به‌ دست‌آمده از فروش ثروت ملی شرایط ایجاد شغل های باثبات برای شهروندان این وضعیت را پدیدار سازند و بسیاری نیز با کوچک کردن دولت به این کامیاب یرسیده اند. متاسفانه باید اعتراف کرد در ایران همین مساله به گره ای کور تبدیل شده و بر اساس آمارهای در دسترس در هر دوره از زمان که به پیش رفته ایم گروه‌های بیشتری به زیر خط فقر رانده می‌شوند و شرایط برای به دست آوردن همین دسترسی‌های حداقلی دشوارتر می‌شود.

هزینه‌ای که خانواده‌ها برای خرید برخی کالاها مثل شیر و ماست و گوشت قرمز و برنج می‌توانند اختصاص دهند حتی با وجودی که برخی از خانواده‌های جوان زن و شوهر با هم کار می‌کنند و در خانواده‌های حتی چهارنفره که مردان تنها نان‌آوران خانواده‌اند، هر روز نسبت به در امد به دست امده بیشتر شده و سفره‌ها کوچک‌تر شده اند. . این وضعیت از یک طرف و رانت‌هایی که به طور عجیبی از این‌سو و آن‌سو از سوی دولت به شکلی غیرهدفمند توزیع می‌شود و شرایط سخت رشد مزدها بر اساس رشد تورم و راه‌های بسته برای پیدا کردن شغل مناسب با تخصص برای جوانان، کسب حلال و تکافوی این میزان درآمد بدون رانت و فساد برای تامین معاش را دشوار کرده است.

واقعیت این است که سیاست‌های اقتصادی ناکارآمد دولت‌ها یگوناگون و سیاست خارجی نظام سیاسی حاکم برایران که درهای ایران را به روی سرمایه‌گذاران خارجی بسته است و انگیزه کافی برای سرمایه‌گذاران داخلی باقی نگذاشته است بخش‌های مهمی از فعالیت‌ها ی اقتصادی را به تنگنا انداخته است. در ایران به دلیل اینکه اجازه انحصارشکنی به تولید برخی از کالاها داده نمی‌شود، آن کالاها حکم دارایی پیدا کرده‌اند و قیمت‌ها آنقدر دور از دسترس شده‌اند که خانوارهای فقیر نمی‌توانند به سادگی آنها را خریداری کرده و به تملک درآورند. در کشوری که دولت به مثابه بازیگر اصلی اقتصاد با قیمت‌گذاری دستوری، حمایت از انحصارگران، دادن ارز رانتی، اعتبارات بانکی ارزان و زیر نرخ تورم و نگه داشتن رانت‌های غیرضروری برای پیشبرد راهبردهای سیاسی دنبال رانت‌زایی و فسادسازی قانونی است و تورم‌های شتابان به دلیل همین ریخت‌وپاش‌ها فرو نمی‌نشیند، به دست آوردن نان حلال کار سختی است.

اشتراک‌گذاری:

لینک کوتاه: