ماموریت انجام شد

ساعت 24-محمدباقر قالیباف، رییس مجلس که روز یکشنبه بعد از آن همه حواشی راهی مسکو شد، دیروز مهم‌ترین ماموریت خود در این سفر را انجام داد و پیام رهبری را تقدیم رییس مجلس دومای روسیه کرد. او همان ابتدا و در بدو ورود به مسکو گفته بود که حامل پیام مهمی از سوی مقام معظم رهبری برای دولت روسیه است؛ پیامی در چارچوب روابط راهبردی دو کشور.

رییس مجلس که پس از نپذیرفتن پروتکل‌های بهداشتی برای ملاقات با پوتین با حواشی و هجمه‌های بسیار مواجه شده بود، توضیح داد که این سفر به دعوت رییس دومای روسیه برنامه‌ریزی شده است. همچنین تاکید کرد که «روابط جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه مبتنی بر یک رویکرد راهبردی و درازمدت است و بر همین اساس پارلمان‌های دو کشور در تعمیق‌بخشی، جهت‌دهی و بسترسازی برای راهبردی کردن همکاری‌های بین دو کشور و مسائل منطقه‌ای و بین‌المللی مذاکره و همکاری خواهند کرد.»

محورهای گفت‌وگو
رساندن پیام رهبری و گفت‌وگوهای دوجانبه معمول اما تنها هدف قالیباف از این سفر نبود. او به روسیه رفت تا در این اوضاع و احوال اقتصادی که متاثر از تحریم‌های غرب است، روزنه‌ای برای نفس کشیدن اقتصاد ایران بیابد. در واقع نگاه به شرق و رفع تنگناهای اقتصادی کشور از این طریق از جمله اهداف این سفر است و برای همین هم دیدیم که روزنامه کیهان در شماره دیروز خود هراس از توسعه روابط با چین و روسیه را پشت پرده هجمه‌ها به سفر قالیباف خواند. بدیهی است که ایران و روسیه حرف برای زدن بسیار دارند. از برجام و مسائل هسته‌ای که روسیه در آن جانب ایران را دارد، گرفته تا خرید واکسن کرونا که بحث داغ این روزهاست. قالیباف نیز در همان مصاحبه بدو ورود گفت که پیرامون این مسائل رایزنی خواهد کرد. آنچه قالیباف درباره اهداف این سفر نگفت اما این روزها کاملا مورد توجه و تاکید است، استارت دیپلماسی پارلمانی است که به گفته تحلیلگران و کارشناسان با افزایش پرستیژ و اعتبار سیاسی قالیباف توام است.

ایرادگیری قالیباف از دیپلماسی اقتصادی
قالیباف اولین جلسه در روسیه با دیپلمات‌ها و روسای نهادهای جمهوی اسلامی در مسکو داشت. همان‌جا هم بود که به بعد اقتصادی سفر خود تاکید و ایراداتی که پیش‌تر به عملکرد وزارت خارجه در حوزه اقتصادی گرفته بود را تکرار کرد. او بخش عمده‌ای از تقصیرها در زمینه وضعیت اقتصادی را گردن سوءمدیریت انداخت و بعد از یک‌سری حرف تکراری مثل انتقاد از فرار سرمایه و... با تاکید بر اینکه اکنون در نقطه‌ای ایستاده‌ایم که با وجود تمام فشارها می‌توانیم یک تحول بزرگ در کشور به وجود بیاوریم، گفت: «در بخش‌هایی مانند حوزه علمی، دفاعی و تکنولوژی که مبتنی بر سنت‌های الهی و مدیریت درست حرکت کرده‌ایم، موفق بودیم و عمق استراتژیک ما ۲ هزار کیلومتر شده است اما متاسفانه در حوزه اقتصادی عمق استراتژیک ما به اندازه یک خمپاره 60 هم نیست.» او گفت: «ما می‌توانیم حوزه اقتصادی را هم با همان قدرت بالا ببریم. فصل مشترک تمام مشکلاتی که امشب در این نشست مطرح شد، این است که ما نمی‌توانیم تولیدات خود را ۲ هزار کیلومتر آن‌طرف‌تر به فروش برسانیم و ریشه اصلی تمام این مشکلات در این خلاصه می‌شود که توان تولید و قدرت سیاسی برای انجام هماهنگی‌ها و ظرفیت‌های لازم را داریم، اما سوءمدیریت و بروکراسی‌های غلط موجود، مشکل اصلی ماست که اجازه استفاده از این ظرفیت‌ها را نمی‌دهد.»

تاکید رهبری به انجام سفر
رییس مجلس در بخش دیگری از سخنان خود، به تشریح انگیزه‌های خود از سفر به روسیه پرداخت و گفت: «علت سفر من به این کشور اطمینان‌بخشی به روسیه بود تا بداند بروز هر اتفاقی در غرب هیچ تاثیری بر روابط ما با آنها نمی‌گذارد و ما اکنون به دنبال زیرساخت‌های جدیدی برای استفاده از ظرفیت‌ها هستیم.» او در واکنش به حواشی سفر نیز گفت: «غرب‌گراها در کشورمان در بحث همکاری‌های مشترک ایران با روسیه و چین سنگ‌اندازی‌هایی می‌کنند، مانند بحث برنامه راهبردی ۲۵ ساله ایران و چین که ظرف ۴۸ ساعت هجمه‌ای را علیه چین به راه انداختند که موجب تعجب این کشور شد. همچنین شاهد بودیم از روزی که سفر من به روسیه قطعی شد، هجمه‌های زیادی را به وجود آوردند.» وی با بیان اینکه در این سفر حامل پیام رهبر انقلاب که حاوی ادامه‌دار بودن طرح‌های راهبردی میان ایران و روسیه است، برای رییس‌جمهور روسیه هستم، اظهار کرد: با این وجود شاهدیم همان جریان‌ها، طی ۲۴ ساعت چه غوغایی علیه این سفر به راه انداختند که بیانگر یک طراحی مشخص است. در برهه‌ای حتی زمانی که می‌خواستم زمان سفر به روسیه را به تعویق بیندازم، رهبر معظم انقلاب فرمودند این سفر را به تاخیر نیندازید و تاکیدشان بر این بود که نکاتی را به صورت مکتوب به شما ارائه می‌کنم تا به روسیه ببرید.»

روایت ظریف از تدارکات سفر
همزمان با رایزنی‌های قالیباف در روسیه، حواشی سفر اینجا در تهران ادامه داشت و کار به جایی رسید که وزارت امور خارجه و شخص ظریف تصمیم برای ارائه توضیحاتی در این خصوص بگیرند. به گزارش ایسنا، ظریف در پاسخ به پرسشی در مورد سفر رییس مجلس به روسیه و اینکه وی حامل چه پیامی است و آیا وزارت خارجه در جریان این سفر بوده است یا نه، گفت: بله ما از انجام این سفر اطلاع داشتیم. البته پروتکل‌های کرونایی و پروتکل‌های ملاقات روسای مجلس، امکان ملاقات با آقای پوتین را فراهم نمی‌کرد و ما این را از همان ابتدا به دوستان در مجلس گفتیم. وی با بیان اینکه در وزارت خارجه و همچنین سفارت ایران در روسیه تلاش شد که سفر بسیار خوبی برای آقای قالیباف تدارک دیده شود، افزود: آقای قالیباف در سفر به روسیه با روسای دو مجلس روسیه، وزیر خارجه و دبیر شورای امنیت ملی این کشور دیدار و رایزنی خواهد کرد. همچنین ملاقات‌های متعددی با محافل دانشگاهی، خبری و ایرانیان مقیم روسیه خواهند داشت. سفر بسیار خوبی برای ایشان تدارک دیده شده است و امیدواریم این سفر، سفر موفقی در راستای تقویت روابط دو کشور باشد.
نقد وزارت خارجه به برخوردهای جناحی
سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت امور خارجه نیز در نشست خبری دیروز خود خطاب به خبرنگاران گفت: حیف است یک سفر به این مهمی توسط رییس مجلس و همراه با پیام مقام معظم رهبری انجام شود و برخی آنهایی که نمی‌دانند و می‌خواهند از همه‌ چیز برای برخوردهای جناحی استفاده کنند. از اول ملاقاتی با پوتین طراحی نشده بود. اگر موضوع کرونا و پروتکل‌ها نبود ممکن بود برخی ملاقات‌ها انجام شود. الان در شرایط ویژه‌ای به سر می‌بریم و نفس سفر مهم است و ملاقات‌های خوبی با مقامات روسیه و همتای خود داریم. از اول ایشان در جریان بودند و برخی کسانی که نمی‌دانند برخی اظهاراتی را مطرح می‌کنند که سازنده نیست. وی گفت: وزارت خارجه به عنوان دستگاه حاکمیتی حتی اگر تاجر بخواهد جایی برود تمام تسهیلات را فراهم می‌کنیم. در این سفر حداکثر همراهی و همکاری بین ظریف و قالیباف و نشست و رایزنی در سطوح مختلف صورت گرفته است. این اظهارات سازنده نیست و پیغام غلط است. از دوستان تقاضا دارم در مسائل حاکمیتی شأن حاکمیتی داشته باشند.