نشست مجازی گروه 7 به میزبانی بریتانیا فردا برگزار میشود
فرصت مهم بایدن برای تعامل
ساعت 24-رئیسجمهوری جدید آمریکا فردا و در اولین رویداد مهم بینالمللی از زمان ورود به کاخ سفید، بهطور مجازی با رهبران کشورهای عضو گروه هفت (G7) دیدار خواهد کرد؛ نشستی که جو بایدن قصد دارد از آن بهعنوان فرصتی برای اعلام تغییر سیاست ایالات متحده پس از خروج ترامپ از کاخ سفید استفاده کرده و درباره برنامه خود برای مقابله با همهگیری کرونا، مقابله با چین و چالشهای اقتصاد جهان با رهبران کشورهای ثروتمند جهان رایزنی کند.
بریتانیا امسال ریاست دورهای گروه هفت را در اختیار دارد و از آوریل سال گذشته که آخرین نشست این گروه برگزار شد، رهبران سه کشور از هفت عضو تغییر کردهاند. همراه با بایدن که جانشین دونالد ترامپ شد، در ایتالیا اخیرا «ماریو دراگی»، رئیس خوشنام و سابق بانک مرکزی اروپا، بهعنوان نخستوزیر جدید منصوب شده و در ژاپن هم «یوشیهیده سوگا» در جایگاه نخستوزیری قرار گرفته است.
کاخ سفید در آستانه این نشست اعلام کرد: «این تعامل مجازی با رهبران اقتصادهای پیشرو و دموکراتیک جهان یک فرصت مهم را در ابتدای ریاستجمهوری برای بایدن فراهم خواهد کرد تا درباره طرحهای مربوط به شکست همهگیری کرونا و بازسازی اقتصاد جهان مذاکره و صحبت کند. تمرکز اصلی اظهارات بایدن بر یک پاسخ و واکنش جهانی به تولید واکسن کرونا و توزیع آن خواهد بود و همینطور بسیج تلاشها و هماهنگیهای جهانی علیه تهدید ناشی از بیماریهای عفونی و واگیردار».
بایدن درمقایسهبا ترامپ رویکرد متفاوتی در مقابله با همهگیری کرونا در پیش گرفته است. ترامپ بهدلیل نفوذ چین بر سازمان بهداشت جهانی و همراهی این سازمان با پنهانکاری چین در ابتدای همهگیری کرونا، اعلام کرد که آمریکا بودجه این سازمان را قطع کرده و سپس از این سازمان خارج خواهد شد. رئیسجمهور سابق آمریکا در قبال پیمان اقلیمی پاریس هم همین رویکرد را در پیش گرفت و آن را بازی چینیها برای کندکردن رشد اقتصادی کشورها دانست و واشنگتن را از این پیمان خارج کرد. بااینحال، جو بایدن در اولین روزهای ریاستجمهوری خود اعلام کرد که آمریکا بازهم به پیمان اقلیمی پاریس و سازمان بهداشت جهانی خواهد پیوست و همچنین آمادگی خود را برای همکاری با متحدان و شرکای بینالمللی واشنگتن برای مقابله با چین اعلام کرد.
ترامپ در دوره ریاستجمهوری خود تعرفههای سنگینی را علیه واردات کالا و خدمات از چین وضع کرد و ظاهرا به نظر میرسد دولت بایدن نیز در شرایط کنونی تصمیمی برای لغو این تعرفهها ندارد. بایدن در هفتههای اخیر کموبیش سیاست ترامپ در قبال چین را ادامه داده و چین را مهمترین تهدید علیه امنیت ملی ایالات متحده میداند. پکن هم بهتازگی به واشنگتن هشدار داده که «در مورد تحولات هنگکنگ، تایوان و استان سینکیانگ که به سرزمین چین مربوط میشود، مداخله نکند».
بایدن همچنین قصد دارد درباره لزوم سرمایهگذاری برای تقویت قدرت رقابت و اهمیت بهروزرسانی قوانین اقتصادی جهان با هدف مقابله با چالشهای اقتصادی ناشی از همهگیری کرونا در بیش از یک سال اخیر، گفتوگو کند.
بوریس جانسون، نخستوزیر بریتانیا که میزبانی این نشست را بر عهده دارد، اعلام کرده قصد دارد موضوع همکاری بیشتر در مقابله با کرونا را در جریان نشست گروه ۷ مطرح کند و خواستار پایان «سیاست ملیگرایانه و تفرقهانداز» برای مقابله با این چالش شود. موضوع اختلافهای ایالاتمتحده با دیگر اعضای ناتو هم از جمله موضوعات مورد بحث در نشست مجازی رهبران گروه هفت خواهد بود. ترامپ در دوران ریاستجمهوری خود بارها اتحاد سنتی ایالاتمتحده با دیگر اعضای ناتو از جمله آلمان را زیر سال برد و آن را تحقیر کرد. موضوع عدم اجرای تعهدات مالی از سوی اعضای ناتو مهمترین اختلاف میان دولت ترامپ و دیگر همپیمانان ناتو بود. دولت بایدن با اینکه اعلام کرده قصد دارد بحث تعهدات مالی (اختصاص دو درصد تولید ناخالص داخلی اعضا بهعنوان بودجه دفاعی ناتو) را با شرکای آمریکا مطرح کند اما نمیخواهد این موضوع را بهعنوان عامل تنش میان اعضا معرفی کند.
فرصت مهم واشنگتن و لندن
ایالات متحده و بایدن در کنار چالشهای بینالمللی، باید با چالش مهم میزبان نشست این دوره گروه هفت هم روبهرو شود: بریتانیای خارج از اتحادیه اروپا.
ترامپ همواره از خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا استقبال میکرد و به بوریس جانسون وعده داد که در صورت خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا، قراردادهای همکاری قابلتوجهی میان واشنگتن و لندن به امضا برسد و اتحاد بریتانیا و ایالاتمتحده محکمتر از قبل شود. بااینحال بایدن هنوز سیاست مشخصی در قبال لندن اتخاذ نکرده است.
به نظر میرسد حمایت از دموکراسی و چندجانبهگرایی، نوآوری اقتصادی و فناوری و یک استراتژی محتاطانه کلیدهای رابطه جدید ایالاتمتحده و بریتانیا باشد.
لندن با خروج از اتحادیه اروپا از پیمان تجارت آزاد این اتحادیه خارج شده و نیاز دارد تا این جای خالی را پر کند. اگر واشنگتن توافق قابلتوجهی روی میز نگذارد باید انتظار داشت تا چین وارد ماجرا شود و یکی از مهمترین قدرتهای سنتی جهان را به جبهه خود بکشاند. با اینکه چین چنین پتانسیلی دارد اما لندن تاکنون برخلاف دیگر کشورهای اروپایی چندان روی خوشی به چین نشان نداده و بعید است که این رویکرد تغییر کند. نزدیکترشدن اتحاد ایالاتمتحده و بریتانیا میتواند فرصت قابلتوجهی در اختیار واشنگتن قرار دهد.
«رابرت زوئلیک»، رئیس سابق بانک جهانی در فایننشال تایمز مینویسد: «بریتانیا پنجمین اقتصاد بزرگ جهان است که دارای دانشگاههای معتبر و ظرفیتهای پیشرفته تحقیقاتی دارد، بانک بریتانیا و خزانهداری بریتانیا از مهمترین نهادهای مالی جهان بهشمار میآید. این کشور به سلاح هستهای مجهز است و برخلاف دیگر کشورهای اروپایی عضو ناتو، مشکلی با افزایش تعهدات مالی خود در ناتو ندارد. دراختیارداشتن کرسی دائم شورای امنیت هم مزیت دیگری است که میتواند همراهی لندن و واشنگتن در چالشهای مختلف بینالمللی را افزایش دهد. دولت بایدن میتواند از فرصت ریاست بریتانیا بر گروه 7 استفاده کند و در ماه ژوئن و زمانی که سران گروه 7 به بریتانیا سفر میکنند، مذاکرات برای توافقهای اقتصادی با لندن را بهطورجدیتر مطرح کند. بریتانیا قصد دارد با دعوت از استرالیا، هند و کره جنوبی برای انجام همکاریهای گستردهتر، جای پای خود را در نقاط مختلف جهان مستحکمتر کند و واشنگتن نیز از این ایده حمایت کرده است. ایالات متحده باید از رهبری بریتانیا استقبال کند تا قدرت بیشتری برای مقابله با تهدیدهای روسیه و چین داشته باشد».
کاخ سفید در آستانه این نشست اعلام کرد: «این تعامل مجازی با رهبران اقتصادهای پیشرو و دموکراتیک جهان یک فرصت مهم را در ابتدای ریاستجمهوری برای بایدن فراهم خواهد کرد تا درباره طرحهای مربوط به شکست همهگیری کرونا و بازسازی اقتصاد جهان مذاکره و صحبت کند. تمرکز اصلی اظهارات بایدن بر یک پاسخ و واکنش جهانی به تولید واکسن کرونا و توزیع آن خواهد بود و همینطور بسیج تلاشها و هماهنگیهای جهانی علیه تهدید ناشی از بیماریهای عفونی و واگیردار».
بایدن درمقایسهبا ترامپ رویکرد متفاوتی در مقابله با همهگیری کرونا در پیش گرفته است. ترامپ بهدلیل نفوذ چین بر سازمان بهداشت جهانی و همراهی این سازمان با پنهانکاری چین در ابتدای همهگیری کرونا، اعلام کرد که آمریکا بودجه این سازمان را قطع کرده و سپس از این سازمان خارج خواهد شد. رئیسجمهور سابق آمریکا در قبال پیمان اقلیمی پاریس هم همین رویکرد را در پیش گرفت و آن را بازی چینیها برای کندکردن رشد اقتصادی کشورها دانست و واشنگتن را از این پیمان خارج کرد. بااینحال، جو بایدن در اولین روزهای ریاستجمهوری خود اعلام کرد که آمریکا بازهم به پیمان اقلیمی پاریس و سازمان بهداشت جهانی خواهد پیوست و همچنین آمادگی خود را برای همکاری با متحدان و شرکای بینالمللی واشنگتن برای مقابله با چین اعلام کرد.
ترامپ در دوره ریاستجمهوری خود تعرفههای سنگینی را علیه واردات کالا و خدمات از چین وضع کرد و ظاهرا به نظر میرسد دولت بایدن نیز در شرایط کنونی تصمیمی برای لغو این تعرفهها ندارد. بایدن در هفتههای اخیر کموبیش سیاست ترامپ در قبال چین را ادامه داده و چین را مهمترین تهدید علیه امنیت ملی ایالات متحده میداند. پکن هم بهتازگی به واشنگتن هشدار داده که «در مورد تحولات هنگکنگ، تایوان و استان سینکیانگ که به سرزمین چین مربوط میشود، مداخله نکند».
بایدن همچنین قصد دارد درباره لزوم سرمایهگذاری برای تقویت قدرت رقابت و اهمیت بهروزرسانی قوانین اقتصادی جهان با هدف مقابله با چالشهای اقتصادی ناشی از همهگیری کرونا در بیش از یک سال اخیر، گفتوگو کند.
بوریس جانسون، نخستوزیر بریتانیا که میزبانی این نشست را بر عهده دارد، اعلام کرده قصد دارد موضوع همکاری بیشتر در مقابله با کرونا را در جریان نشست گروه ۷ مطرح کند و خواستار پایان «سیاست ملیگرایانه و تفرقهانداز» برای مقابله با این چالش شود. موضوع اختلافهای ایالاتمتحده با دیگر اعضای ناتو هم از جمله موضوعات مورد بحث در نشست مجازی رهبران گروه هفت خواهد بود. ترامپ در دوران ریاستجمهوری خود بارها اتحاد سنتی ایالاتمتحده با دیگر اعضای ناتو از جمله آلمان را زیر سال برد و آن را تحقیر کرد. موضوع عدم اجرای تعهدات مالی از سوی اعضای ناتو مهمترین اختلاف میان دولت ترامپ و دیگر همپیمانان ناتو بود. دولت بایدن با اینکه اعلام کرده قصد دارد بحث تعهدات مالی (اختصاص دو درصد تولید ناخالص داخلی اعضا بهعنوان بودجه دفاعی ناتو) را با شرکای آمریکا مطرح کند اما نمیخواهد این موضوع را بهعنوان عامل تنش میان اعضا معرفی کند.
فرصت مهم واشنگتن و لندن
ایالات متحده و بایدن در کنار چالشهای بینالمللی، باید با چالش مهم میزبان نشست این دوره گروه هفت هم روبهرو شود: بریتانیای خارج از اتحادیه اروپا.
ترامپ همواره از خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا استقبال میکرد و به بوریس جانسون وعده داد که در صورت خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا، قراردادهای همکاری قابلتوجهی میان واشنگتن و لندن به امضا برسد و اتحاد بریتانیا و ایالاتمتحده محکمتر از قبل شود. بااینحال بایدن هنوز سیاست مشخصی در قبال لندن اتخاذ نکرده است.
به نظر میرسد حمایت از دموکراسی و چندجانبهگرایی، نوآوری اقتصادی و فناوری و یک استراتژی محتاطانه کلیدهای رابطه جدید ایالاتمتحده و بریتانیا باشد.
لندن با خروج از اتحادیه اروپا از پیمان تجارت آزاد این اتحادیه خارج شده و نیاز دارد تا این جای خالی را پر کند. اگر واشنگتن توافق قابلتوجهی روی میز نگذارد باید انتظار داشت تا چین وارد ماجرا شود و یکی از مهمترین قدرتهای سنتی جهان را به جبهه خود بکشاند. با اینکه چین چنین پتانسیلی دارد اما لندن تاکنون برخلاف دیگر کشورهای اروپایی چندان روی خوشی به چین نشان نداده و بعید است که این رویکرد تغییر کند. نزدیکترشدن اتحاد ایالاتمتحده و بریتانیا میتواند فرصت قابلتوجهی در اختیار واشنگتن قرار دهد.
«رابرت زوئلیک»، رئیس سابق بانک جهانی در فایننشال تایمز مینویسد: «بریتانیا پنجمین اقتصاد بزرگ جهان است که دارای دانشگاههای معتبر و ظرفیتهای پیشرفته تحقیقاتی دارد، بانک بریتانیا و خزانهداری بریتانیا از مهمترین نهادهای مالی جهان بهشمار میآید. این کشور به سلاح هستهای مجهز است و برخلاف دیگر کشورهای اروپایی عضو ناتو، مشکلی با افزایش تعهدات مالی خود در ناتو ندارد. دراختیارداشتن کرسی دائم شورای امنیت هم مزیت دیگری است که میتواند همراهی لندن و واشنگتن در چالشهای مختلف بینالمللی را افزایش دهد. دولت بایدن میتواند از فرصت ریاست بریتانیا بر گروه 7 استفاده کند و در ماه ژوئن و زمانی که سران گروه 7 به بریتانیا سفر میکنند، مذاکرات برای توافقهای اقتصادی با لندن را بهطورجدیتر مطرح کند. بریتانیا قصد دارد با دعوت از استرالیا، هند و کره جنوبی برای انجام همکاریهای گستردهتر، جای پای خود را در نقاط مختلف جهان مستحکمتر کند و واشنگتن نیز از این ایده حمایت کرده است. ایالات متحده باید از رهبری بریتانیا استقبال کند تا قدرت بیشتری برای مقابله با تهدیدهای روسیه و چین داشته باشد».
